Wat zijn activa en passiva?

Laatste update op 24-11-2022 Leestijd 3 min Door Redactie ZZP Servicedesk

wat zijn activa passiva

Als je als zzp'er een balans opmaakt, bestaat deze uit twee zijden: debet (activa) en credit (passiva). Op de balans zet je alle bezittingen, het eigen vermogen en de schulden van je onderneming op een bepaald moment. Wat valt er precies onder activa en wat onder passiva? We lichten het toe.

Activa

Het geheel aan bezittingen van een onderneming bestaat uit vaste en vlottende activa. Hieronder worden de verschillende termen uitgelegd en geven we voorbeelden. Voor alle onderwerpen geldt; ze staan aan de linkerkant (debet kant) van de balans.

Vaste activa

Vaste activa zijn de bezittingen van de onderneming, waarvoor het benodigde vermogen voor een periode langer dan een jaar is vastgelegd. Vaste activa kunnen worden onderverdeeld in materiële, immateriële en financiële vaste activa.

Materiële vaste activa

Dit zijn de stoffelijke bezittingen. Je kunt ze aanraken. Voorbeelden: gebouwen, grond, machines, computers, auto’s.

Immateriële vaste activa

Deze bezittingen zijn niet tastbaar, je kunt ze niet vastpakken. Denk aan: goodwill, een patent of het intellectueel eigendom, merknaam of recept. En ook ontwikkelingskosten worden tot deze categorie gerekend.

Financiële vaste activa

De naam zegt het al, deze bezittingen zijn financieel van aard. Denk aan aandelen in een ander bedrijf, langlopende vorderingen, langlopende uitgegeven leningen.

Vlottende activa

Vlottende activa zijn de bezittingen van een onderneming die voor korte duur ( één productie cyclus) beschikbaar zijn of snel te gelde kunnen worden gemaakt. Voorbeelden zijn voorraden, grondstoffen, halffabricaten, maar ook vorderingen op debiteuren, de bekende openstaande facturen. Een speciaal soort vlottende activa is het onderhanden werk. Er is al iets gemaakt, maar nog niet gefactureerd. Ook het geld op een bankrekening en het kasgeld worden gerekend tot de vlottende activa.

E-boekhouden
e-Boekhouden

Nu 15 maanden gratis e-Boekhouden

Meer info

Passiva

In tegenstelling tot de activa staan de passiva een de credit kant, de rechterkant van de balans. Dat is de schuld kant en de kant waar staat hoe de onderneming is gefinancierd. De balans en de winst- en verliesrekening zijn vaste onderdelen van de jaarrekening.

De onderdelen die tot hiertoe behoren zijn:

  • Eigen vermogen
  • Kort vreemd vermogen
  • Lang vreemd vermogen
  • Voorzieningen/reserveringen

Eigen vermogen

Het eigen vermogen staat aan de credit kant omdat het wordt gezien als een schuld aan de eigenaren, de aandeelhouders van de onderneming. Een eenvoudige manier om het eigen vermogen te berekenen is het totaal van alle activa te verminderen met het totaal van het kort en lang vreemd vermogen en de voorzieningen.

Kort vreemd vermogen

Openstaande facturen van jouw crediteuren, nog te betalen belastingen en nog te betalen andere kosten zijn voorbeelden van het kort vreemd vermogen / korte schulden.

Lang vreemd vermogen

Deze langlopende schulden zijn schulden die een looptijd hebben (terugbetalingsverplichting) van langer dan één jaar. Dat kan bijvoorbeeld een hypotheek zijn of een langlopende kredietfaciliteit bij een bank of kredietverlener.

Voorzieningen / reserveringen

Een onderneming werkt vaak met potjes met geld die later voor een bepaald doel kunnen worden aangewend. Dat noemen we voorzieningen of reserveringen. Een algemene uitleg over reserveringen vind je in het artikel “Wat zijn reserveringen“.

Voorbeelden van voorzieningen of reserveringen:

  • een oudedagsreserve
  • Een geldpotje om het onderhoud aan jouw kantoorpand over een x aantal jaren te betalen
  • Een reservering van de boekwinst op de verkoop van een bedrijfsmiddel om een bepaalde bedrijfsmiddel in een later jaar aan te kopen.

Er zijn fiscale regels verbonden aan het hebben van die potjes. Je mag die geldpotjes namelijk aftrekken van de winst en daardoor betaal je (in dat jaar) minder winstbelasting of inkomstenbelasting. Bepaalde soorten ondernemingen mogen deze potjes juist wel of juist niet hebben. De regels luisteren nauw.

Heeft dit artikel je geholpen?

Ja Nee